تحلیل هفتگی بازار آهن در هفته سوم آبان 1405؛ افت قیمت فولاد و هشدار کمبود گاز
بازار آهن و فولاد ایران در هفته سوم آبان 1405، به ویژه در فاصله 16 تا 20 آبان، با کاهش قیمت بخش قابل توجهی از محصولات فولادی همراه شد.
میلگرد، ورق سیاه و پروفیل در بسیاری از مبادی فروش ارزان شدند و میانگین قیمت شمش و میلگرد در بورس کالا نیز کاهش یافت.
با این حال، رشد نرخ برخی تیرآهن ها و هشدار درباره ناترازی گاز نشان می دهد که نمی توان ادامه روند نزولی را برای تمام مقاطع قطعی دانست.
بررسی معاملات این هفته نشان می دهد بازار با دو جریان متفاوت روبه رو است؛ از یک طرف، کاهش نرخ مواد اولیه و فشار بر قیمت فروش محصولات نهایی و از طرف دیگر، افزایش ریسک تامین انرژی و هزینه تولید کارخانه ها. همین تضاد باعث شده رفتار قیمت ها بین تولیدکنندگان و گروه های مختلف فولادی یکسان نباشد.
وضعیت قیمت آهن آلات در هفته سوم آبان 1405
در معاملات هفته سوم آبان، بیشترین فشار کاهشی در بخشی از بازار میلگرد و ورق سیاه دیده شد. پروفیل های ساختمانی نیز عمدتا کاهش قیمت داشتند، اما بازار تیرآهن رفتار متفاوتی نشان داد و در کنار افت نرخ برخی کارخانه ها، افزایش قیمت تعدادی از محصولات به ثبت رسید.
برای بررسی آخرین وضعیت بازار، قیمت محصولات منتخب در روز چهارشنبه 20 آبان را می توان ملاک قرار داد.
جدول قیمت آهن آلات در 20 آبان 1405
| محصول فولادی | قیمت هر کیلو (تومان) | تغییر ثبت شده |
| ورق گالوانیزه 0.5 میلی متر | 235,685 | کاهش 0.76٪ |
| ورق روغنی 1 میلی متر | 209,000 | بدون تغییر |
| پروفیل 40×40 | 160,910 | کاهش 2.21٪ |
| ورق سیاه 3 میلی متر | 152,730 | کاهش 5.03٪ |
| ناودانی 8 | 114,580 | بدون تغییر |
| نبشی 40×40 | 114,290 | کاهش 1.40٪ |
| تیرآهن 14 | 119,543 | افزایش 3.10٪ |
| میلگرد 14 | 107,730 | کاهش 2.46٪ |
اختلاف جهت حرکت محصولات در همین جدول قابل مشاهده است. در حالی که میلگرد و ورق سیاه کاهش قیمت داشتند، میانه قیمت تیرآهن 14 افزایش یافته است. بنابراین بازار آهن را نمی توان صرفا با یک شاخص یا تغییر نرخ یک کارخانه تحلیل کرد.
قیمت میلگرد؛ کاهش نرخ کارخانه ها و تعدیل معاملات بورس کالا
بازار میلگرد در هفته سوم آبان تحت فشار کاهش قیمت قرار داشت. طبق داده های مقایسه ای بازار در فاصله 16 تا 20 آبان، قیمت میلگرد 14 شاهرود از 112 هزار و 273 تومان به 104 هزار و 773 تومان برای هر کیلوگرم رسید که معادل افت 6.68 درصدی است.
میلگرد 14 بافق یزد نیز حدود 6.40 درصد کاهش قیمت داشت. در مقابل، میلگرد 14 ذوب آهن اصفهان و برخی محصولات فولاد خراسان در همان گزارش تغییر قابل توجهی ثبت نکردند.
این اختلاف نشان می دهد کاهش قیمت بازار به معنای تعدیل یکسان نرخ تمام تولیدکنندگان نیست. موقعیت جغرافیایی کارخانه، شرایط فروش، موجودی و تقاضای هر برند می تواند در تفاوت قیمت ها نقش داشته باشد.
همزمان، در معاملات 20 آبان بورس کالای ایران، میانگین وزنی قیمت میلگرد به 102 هزار و 550 تومان به ازای هر کیلوگرم رسید؛ رقمی که نسبت به روز عرضه قبلی 2.47 درصد کاهش داشت.
نکته قابل توجه آن است که تقاضای ثبت شده برای میلگرد همچنان قابل توجه بود، اما این تقاضا مانع کاهش میانگین نرخ نشد. این وضعیت نشان می دهد که صرف حضور خریداران در بورس کالا برای نتیجه گیری درباره بازگشت رونق به بازار کافی نیست.
برای خریداران پروژه های ساختمانی، بررسی روزانه قیمت میلگرد و مقایسه کارخانه های مختلف در این شرایط اهمیت بیشتری پیدا می کند.
بازار تیرآهن؛ چرا همه کارخانه ها کاهش قیمت نداشتند؟
برخلاف میلگرد، بازار تیرآهن با رفتار متناقض تری همراه بود.
در گزارش مقایسه ای هفته، تیرآهن 14 کرمانشاه با افت حدود 11.76 درصدی از 15 میلیون و 454 هزار و 545 تومان به 13 میلیون و 636 هزار و 364 تومان برای هر شاخه 12 متری رسید. تیرآهن 14 اهواز نیز حدود 6.98 درصد کاهش داشت.
در مقابل، تیرآهن 14 خیام سپهر فولاد نیشابور با رشد 7.43 درصدی همراه شد.
افزایش نرخ این محصول در یک بازار عمدتا کاهشی، لزوما به معنای تغییر روند کل بازار تیرآهن نیست. برای تشخیص علت این اختلاف باید موجودی قابل عرضه، وزن واقعی شاخه، شرایط تحویل و سیاست فروش تولیدکننده بررسی شود.
از طرف دیگر، قیمت شاخه ای تیرآهن را نمی توان بدون در نظر گرفتن وزن و مشخصات محصول با نرخ کیلویی سایر مقاطع مقایسه کرد.
در نتیجه، برای خرید تیرآهن، تنها مشاهده درصد کاهش قیمت کافی نیست؛ خریدار باید هزینه واقعی هر شاخه و شرایط تامین آن را نیز بررسی کند.
قیمت ورق سیاه و پروفیل؛ تاثیر کاهش نرخ محصولات تخت
در بازار ورق سیاه، بیشترین کاهش قیمت گزارش شده مربوط به برخی ضخامت های فولاد مبارکه بود.
ورق سیاه 4 میلی متری فولاد مبارکه با ابعاد 1000 در 2000 میلی متر، در فاصله 16 تا 20 آبان حدود 8.06 درصد ارزان شد. ورق های 2 میلی متری همین کارخانه نیز بسته به ابعاد، کاهش حدود 5.38 تا 6.38 درصدی داشتند.
در بازار پروفیل نیز کاهش قیمت نسبتا هماهنگی دیده شد. پروفیل 40×40 دو میلی متری تهران حدود 5.35 درصد و محصولات مشابه اصفهان نزدیک به 4.84 درصد کاهش قیمت را تجربه کردند.
برای مصرف کنندگان صنعتی، بررسی همزمان قیمت ورق سیاه و قیمت پروفیل می تواند تصویر دقیق تری از تغییر هزینه تامین ارائه دهد.
کاهش قیمت شمش در بورس کالا؛ فشار بر بازار مقاطع فولادی
یکی از مهم ترین تحولات هفته سوم آبان، کاهش میانگین قیمت شمش فولادی در بورس کالا بود.
در معاملات 18 آبان، میانگین وزنی شمش به 82 هزار و 133 تومان برای هر کیلوگرم رسید که نسبت به نوبت معاملاتی قبل 3.55 درصد کاهش داشت.
در همان معاملات، 81 هزار و 750 تن شمش عرضه شد و تقاضای ثبت شده به 104 هزار و 35 تن رسید. با وجود بیشتر بودن تقاضای ثبت شده نسبت به عرضه، میانگین قیمت کاهش یافته است.
این اتفاق برای بازار مقاطع طویل اهمیت دارد؛ زیرا شمش یکی از مواد اولیه اصلی کارخانه های نورد میلگرد و برخی محصولات فولادی است.
کاهش نرخ شمش می تواند انتظارات قیمتی خریداران و تولیدکنندگان را تعدیل کند. با این حال، نباید فرض کرد که افت 3.55 درصدی شمش دقیقا به همان میزان و در همان روز به قیمت میلگرد منتقل می شود.
هزینه تبدیل شمش به میلگرد، مصرف انرژی، دستمزد، حمل و موجودی انبار، همگی بر قیمت تمام شده تاثیر دارند.
از سوی دیگر، معاملات بورس کالا فقط یکی از عوامل تعیین کننده قیمت در بازار آزاد هستند و شرایط فروش بنگاه ها و تقاضای مصرفی نیز بر قیمت نهایی اثر می گذارد.
ناترازی گاز؛ مهم ترین ریسک تولید فولاد در آستانه زمستان
در حالی که قیمت بسیاری از مقاطع آهن کاهش یافته، خبر ناترازی گاز یکی از مهم ترین نگرانی های صنعت فولاد در هفته سوم آبان بود.
این هشدار برای صنعت فولاد ایران حساس است؛ زیرا بخش مهمی از ظرفیت تولید آهن اسفنجی کشور از فناوری احیای مستقیم مبتنی بر گاز طبیعی استفاده می کند.
در صورت اعمال محدودیت های جدی گاز، زنجیره زیر ممکن است تحت تاثیر قرار بگیرد:
- محدودیت خوراک گازی واحدهای احیای مستقیم و کاهش احتمالی تولید آهن اسفنجی
- فشار بر تامین مواد اولیه واحدهای فولادسازی وابسته به آهن اسفنجی
- کاهش احتمالی ظرفیت عملیاتی یا افزایش هزینه تولید شمش
- محدود شدن عرضه برخی محصولات در صورت ادامه اختلالات تولید
با این حال، اعلام ناترازی گاز به معنای کاهش قطعی تولید همه فولادسازان نیست. میزان تاثیر به سهمیه گاز، مدیریت مصرف، موجودی مواد اولیه و شرایط تولید هر کارخانه بستگی دارد.
از نگاه بازار، این موضوع می تواند در هفته های آینده یکی از عوامل محدودکننده افت قیمت فولاد باشد؛ به ویژه اگر همزمان با کاهش عرضه، نرخ ارز یا تقاضای خرید نیز افزایش پیدا کند.
دلار و تقاضای داخلی چه نقشی در کاهش قیمت آهن داشتند؟
در هفته سوم آبان، بازار ارز نیز با نوسانات قابل توجهی همراه بود. نرخ های ثبت شده در منابع مختلف نشان می دهند دلار آزاد در بخش مهمی از این دوره در محدوده 260 تا 265 هزار تومان معامله شده است.
با وجود اهمیت نرخ دلار در انتظارات قیمتی و محاسبات صادراتی فولاد، نمی توان تمام کاهش قیمت این هفته را فقط به تغییرات ارز نسبت داد.
از طرف دیگر، نشانه هایی از محدودیت تقاضای پروژه ای نیز وجود دارد. اعلام کمبود سفارش در صنعت لوله های فولادی و مشکلات تامین مالی طرح های ساختمانی نشان می دهد بخشی از مصرف کنندگان عمده فولاد با محدودیت اجرای پروژه روبه رو هستند.
این شرایط ممکن است قدرت افزایش قیمت تولیدکنندگان را محدود کند. حتی در صورت رشد هزینه تولید، اگر سفارش های واقعی کافی وجود نداشته باشد، انتقال تمام هزینه ها به خریدار دشوار خواهد بود.
در بازار جهانی نیز کاهش قیمت صادراتی برخی محصولات تخت چین، فشار رقابتی احتمالی بر صادرکنندگان فولاد ایران ایجاد می کند؛ هرچند هزینه حمل، محدودیت های تجاری و نرخ ارز بر نتیجه نهایی تاثیر می گذارند.
جمع بندی؛ بازار آهن میان کاهش تقاضا و افزایش ریسک تولید
تحلیل هفتگی بازار آهن در هفته سوم آبان 1405 نشان می دهد که کاهش قیمت میلگرد، شمش، ورق سیاه و پروفیل، مهم ترین تحول قابل مشاهده بازار بوده است. با این حال، رفتار متفاوت کارخانه های تیرآهن و احتمال تشدید محدودیت انرژی نشان می دهد که روند قیمت ها هنوز یکدست نیست.
مجموعه آهن یک دو سه با سابقه فعالیت از سال 1368 در بازار آهن و فولاد ایران، امکان بررسی قیمت و شرایط تامین مقاطع مختلف را برای خریداران فراهم کرده است. مخاطبان می توانند برای مشاهده نرخ روز میلگرد، تیرآهن، ورق سیاه و پروفیل، مقایسه برندها و استعلام شرایط خرید آهن از این مجموعه استفاده کنند.
