جنگ قیمت ورق سیاه را به کجا میرساند؟
بازار آهن و فولاد ایران در پی تشدید تنشهای نظامی، وارد یکی از مبهمترین دوره های خود شده است؛ دوره ای که در آن کاهش عرضه، رشد هزینه ها، افت تولید و نگرانی از آینده، نگاه ها را بیش از هر زمان دیگری به قیمت ورق سیاه دوخته است.
به گزارش آهن123، همزمان با تشدید درگیری ها و افزایش ریسکهای منطقه ای، بازار فولاد ایران با موج تازه ای از فشارهای اقتصادی و عملیاتی روبهرو شده است.
بررسی وضعیت روزهای اخیر نشان میدهد که صنعت فولاد، چه در بخش تولید و چه در بخش قیمتگذاری، تحت تاثیر مستقیم نااطمینانی های سنگین قرار گرفته و همین مسئله فضای بازار را به شدت حساس کرده است.
ضربه همزمان به تولید فولاد و ورق سیاه
در روزهای ابتدایی تعطیلات نوروز 1405، اختلال در فعالیت دو مجموعه بزرگ فولادی کشور یعنی فولاد مبارکه و فولاد خوزستان، سمت عرضه بازار را با فشار جدی مواجه کرد.
این اتفاق در شرایطی رخ داد که بازار پیش از آن هم با چالشهای متعدد دستوپنجه نرم میکرد.
در این میان، اثر اختلال در تولید فولاد مبارکه برای بازار اهمیت بیشتری دارد؛ چون این شرکت نقش اصلی در تامین ورق فولادی، به خصوص ورق سیاه، دارد و جایگزینی سریع حجم تولید آن در کوتاهمدت عملا ممکن نیست.
به همین دلیل، هر کاهش در تولید این مجموعه میتواند به شکل مستقیم روی قیمت ورق سیاه اثر بگذارد.
از سوی دیگر، افت تولید در فولاد خوزستان نیز بازار شمش و اسلب را تحت فشار قرار داده است.
هرچند بخشی از این کسری ممکن است از سوی سایر واحدها جبران شود، اما این جبران کامل نخواهد بود و هزینه های تازه ای به زنجیره فولاد تحمیل میکند.
خرید از ترس کمبود یا عقبنشینی بهخاطر گرانی؟
در سمت تقاضا، بازار با یک رفتار متناقض روبهروست. از یک طرف، فضای جنگی و نگرانی از کمبود کالا در روزهای آینده، باعث شکلگیری تقاضای انباشته شده است. بخشی از خریداران ترجیح میدهند پیش از جهش بیشتر قیمت ها، خرید خود را انجام دهند.
اما از طرف دیگر، افزایش هزینه های تولید، رشد دستمزدها، محدود شدن فعالیت برخی صنایع و افت توان خرید، باعث کاهش تقاضای واقعی شده است.
همین تضاد، بازار را در حالت انتظار قرار داده؛ بازاری که در آن معاملهگران با احتیاط بیشتری تصمیم میگیرند و بسیاری از خریدها به امید روشنتر شدن شرایط عقب افتاده است.
تزریق نقدینگی جواب میدهد؟ فشار مالی روی صنعت فولاد سنگینتر شده است
همزمان با توقف یا کاهش فعالیت بخشی از واحدهای تولیدی، فشار مالی در زنجیره اقتصاد کشور افزایش یافته است.
بسیاری از این واحدها با وجود افت تولید، همچنان با تعهدات مالی، بدهی های جاری و هزینه های عملیاتی روبهرو هستند؛ مسئله ای که فشار آن به شبکه بانکی و بازار سرمایه در گردش هم منتقل شده است.
در این شرایط، تزریق حدود 395 هزار میلیارد تومان نقدینگی از سوی بانک مرکزی به شبکه بانکی، اگرچه یک اقدام حمایتی مهم تلقی میشود، اما ارزیابی ها نشان میدهد این میزان برای پوشش همه نیازهای فعالان اقتصادی کافی نیست.
با بازگشایی کامل بازارها، انتظار میرود تقاضا برای دریافت تسهیلات بانکی نیز بیشتر شود.
شوک جنگ به بازار جهانی فولاد؛ حملونقل، مواد اولیه و تجارت زیر فشار
تنشهای منطقه ای فقط بازار داخلی را درگیر نکرده، بلکه بازار جهانی فولاد را هم تحت فشار قرار داده است. اختلال در زنجیره تامین، رشد هزینه های حملونقل، احتیاط بیشتر تجار و محدودیت در دسترسی به مواد اولیه، از جمله عوامل مهمی هستند که روند بازار جهانی را تغییر داده اند.
در چنین فضایی، کاهش عرضه مواد اولیه اجازه افت شدید قیمت ها را نداده و تا حدی از نرخ های جهانی حمایت کرده است.
این شرایط برای بازار ایران هم معنادار است؛ چون فولاد ایران به طور مستقیم و غیرمستقیم از تحولات منطقه و تجارت جهانی اثر میگیرد.
آیا ورق سیاه باز هم گرانتر میشود؟
بخش ورق فولادی، بیش از سایر گروه ها از کاهش عرضه آسیب دیده است. افت ظرفیت تولید در فولاد مبارکه، بازار را با شوک روبهرو کرده و همین مسئله باعث شده قیمت برخی ورقها، بهویژه ورق سرد، در مقاطعی تا دو برابر سطح پیش از جنگ رشد کند.
هرچند ادامه این روند با اما و اگر همراه است؛ چون صنایع پاییندستی کشش محدودی برای پذیرش قیمت های بالاتر دارند.
اگر نرخ ها از توان خرید مصرفکننده صنعتی عبور کند، احتمال کاهش مصرف، توقف خطوط تولید و افزایش بیکاری در برخی بخشها بیشتر میشود.
در نتیجه، بازار اکنون با یک پرسش مهم روبهروست
آیا کمبود عرضه، قیمت ورق سیاه را به سطوح تازه ای میرساند یا کاهش توان خرید، جلوی جهش بیشتر را میگیرد؟
میلگرد، تیرآهن و پروفیل هم صعودی شدند
داده های معاملاتی بورس کالا و بازار آزاد نشان میدهد که روند افزایشی فقط به ورق محدود نمانده و بخشهای دیگر بازار فولاد هم در مدار رشد قرار گرفته اند.
- در 23 فروردین 1405، بیش از 92 هزار تن آهن اسفنجی بهطور کامل معامله شد.
- میانگین قیمت آهن اسفنجی با رشد حدود 7 درصدی به بیش از 25 هزار تومان به ازای هر کیلوگرم رسید.
- در 19 فروردین ماه، قیمت میلگرد با افزایش نزدیک به 11 درصدی به حدود 57 هزار تومان در هر کیلوگرم رسید.
در بازار آزاد نیز نرخ ها صعودی بوده اند
- تیرآهن 16 ذوبآهن اصفهان با رشد 4.2 درصدی، به قیمت 90 هزار و 910 تومان در هر کیلوگرم معامله شد.
- پروفیل ساختمانی اصفهان نیز در 24 فروردینماه رشد 4.2 درصدی را ثبت کرد و پروفیل 30×30 با قیمت 113 هزار و 640 تومان به بازار عرضه شد.
این اعداد نشان میدهد که فشار هزینه ای، انتظارات تورمی و نگرانی از آینده، همزمان در حال اثرگذاری بر قیمت محصولات فولادی هستند.
بازار محصولات طویل فعلا متعادلتر است، اما خطر در بخش صادرات جدی است
در بخش محصولات طویل مانند میلگرد، نبشی و تیرآهن، کمبود عرضه هنوز به شدت بازار ورق دیده نمیشود و شرایط تا حدودی متعادلتر است. با این حال، کاهش تولید کلی و فضای پرریسک موجود، صادرات این محصولات را با مانع روبهرو کرده است.
برخی ارزیابی ها حتی از احتمال افت شدید صادرات و نزدیک شدن آن به صفر سخن میگویند. اگر این سناریو ادامه پیدا کند، درآمد ارزی بخش فولاد کاهش پیدا میکند و این موضوع در میانمدت میتواند بر تراز تجاری کشور هم اثر منفی بگذارد.
تنگه هرمز؛ متغیری که میتواند همه معادلات فولاد را تغییر دهد
یکی از مهمترین عوامل اثرگذار بر آینده بازار فولاد، وضعیت تنگه هرمز است. هرگونه اختلال در این گذرگاه، میتواند دو پیامد سنگین برای اقتصاد منطقه و جهان داشته باشد:
- کاهش عرضه نفت
- افزایش قیمت انرژی
نتیجه چنین وضعیتی، رشد هزینه های تولید، اختلال در زنجیره تامین، کاهش فعالیت های صنعتی و تغییر مسیر منابع مالی خواهد بود.
از آنجا که منطقه خلیج فارس هم در تامین مواد اولیه فولاد نقش دارد و هم یکی از بازارهای مصرف آن محسوب میشود، هر تغییر در این مسیر میتواند مستقیما بر بازار فولاد ایران اثر بگذارد.
آینده قیمت فولاد چه میشود؟ بازار در آستانه رکود تورمی
بررسی شرایط فعلی نشان میدهد که بازار آهن و فولاد در حال نزدیک شدن به وضعیتی شبیه رکود تورمی است؛ یعنی از یک سو هزینه تولید و قیمت مواد اولیه مانند آهن اسفنجی و شمش بالا میرود و از سوی دیگر، تقاضای مصرفی به دلیل رکود اقتصادی افت میکند.
این ترکیب، فضای پیچیده ای برای تولیدکننده، توزیعکننده و مصرفکننده ایجاد کرده است. در چنین وضعیتی، نه افت قیمت ها قطعی است و نه رشدهای شدید بدون مانع ادامه پیدا میکند.
همه چیز به متغیرهای کلان اقتصادی، وضعیت منطقه، روند تولید داخل و میزان دسترسی صنایع به نقدینگی بستگی دارد.
بازار فولاد منتظر تعیین سقف جدید قیمت هاست
آنچه امروز در بازار آهن و فولاد دیده میشود، صرفا یک نوسان کوتاهمدت نیست؛ بلکه نشانه ورود این صنعت به دوره ای پرابهام و پرهزینه است.
در این میان، قیمت ورق سیاه به یکی از مهمترین شاخصهای مورد توجه فعالان بازار تبدیل شده؛ چون هم کاهش عرضه در این بخش جدیتر است و هم صنایع زیادی به آن وابسته اند.
در شرایط فعلی، حتی اگر در ادامه از شدت تنشها کاسته شود، بازگشت قیمت ها به سطوح گذشته چندان محتمل به نظر نمیرسد. رشد هزینه های تولید، فشار نقدینگی و محدودیت های موجود، بازار را وارد فاز تازه ای کرده است.
برای رصد لحظه ای اخبار بازار آهن و فولاد به سایت آهن123 سربزنید.
